slogan
Nederlands
English

Slowakije

Oppervlakte 49.035 km2
Inwonertal 5,45 miljoen
Hoofdstad Bratislava

Economische groei
Slowakije kende in 2006 een spectaculaire economische groei van 8,3 procent en in het eerste kwartaal van 2007 een groei van 9 procent. De Slowaakse Centrale Bank verwacht voor geheel 2007 een groei van 8,9 procent. Al sinds 2004 groeit de economie met meer dan 5 procent per jaar. De voorgaande regering Dzurinda heeft tussen 2002 en 2006 een aantal structurele hervormingen doorgevoerd om het zakenklimaat in het land te verbeteren: invoering van een vlak belastingtarief en de hervorming van de arbeidswetgeving, het pensioenstelsel, sociale verzekeringen en de gezondheidszorg. De succesvolle combinatie van deze hervormingen en een goed macro-economisch beleid maakte de weg naar EU-toetreding vrij en zorgde voor een golf aan buitenlandse investeringen. In 2006 was de hoge groei vooral te danken aan nieuwe investeringen in de hightech- en automobielsector, hoge export en groeiende werkgelegenheid. De toenemende particuliere consumptie komt vooral doordat meer mensen werk hebben, consumenten leningen blijven aangaan en de stijgende lonen. Slowakije had in 2006 een tekort op de handelsbalans van 2,7 miljard euro, wat overeenkomt met ongeveer 6 procent van het bbp. Het ontstane handelstekort komt vooral voort uit de import van olie en gas uit Rusland. De verwachting is dat het handelstekort in 2007 aanzienlijk zal dalen door de stijgende productie van de buitenlandse autofabrikanten.


Inflatie
Na een lage inflatie van 2,7 procent in 2005 steeg de inflatie tot 4,5 procent in 2006. Het is een positief teken dat de inflatie niet zo sterk toeneemt als de economische groei. In mei 2007 is de inflatie gedaald tot het laagste niveau sinds 1997, namelijk 1,5 procent. De dalende inflatie wordt veroorzaakt door lagere energieprijzen en een lager btw-tarief op medicijnen.De regering oefent bovendien druk uit op de energieprijzen. Daarnaast helpt de sterke kroon om de inflatie in de industriële en de dienstensector te verlagen. De vooruitzichten zijn cruciaal voor het al dan niet toetreden van Slowakije tot de eurozone. Voor toetreding tot de eurozone mag de inflatie niet boven 3 procent uitkomen.


Investeringsklimaat
De buitenlandse directe investeringen (FDI) in Slowakije bedroegen in 2006 1,7 miljard euro, ruim 2,5 zo veel als in 2005. Deze enorme stijging heeft te maken met twee grote privatiseringen die in 2006 plaatsvonden. Het Italiaanse Enel werd met 66 procent meerderheidsaandeelhouder van de Slowaakse energieproducent Slovenske Elektrarne. Daarnaast is 66 procent van de aandelen van luchthaven Košice gekocht door het TwoOne consortium, dat bestaat uit luchthaven Wenen AG, de Oostenrijkse Raiffeisen Zentralbank en het Slowaakse Penta Investments. De privatisering van de goederenpoot van de Slowaakse Spoorwegen ZSSK, de luchthaven M.R. Štefánik te Bratislava en zes nutsbedrijven zijn stopgezet door de huidige regering Fico. De regering is niet van plan in 2007 privatiseringen door te voeren.


Werkgelegenheid
Na Polen heeft Slowakije de hoogste werkloosheid in de Europese Unie. In 2006 bedroeg deze 9,4 procent. Toch daalt de werkloosheid vrij snel; in 2002 bedroeg deze nog meer dan 17 procent. De daling van de werkloosheid heeft vooral te maken met de uitbreidende automobielindustrie en de toeleveranciers die voor veel arbeidsplaatsen in de regio zorgen. Slowakije kent echter zeer grote regionale verschillen. Bratislava heeft slechts een werkloosheid van rond de 3 procent, terwijl er in het oosten van het land regio's zijn met werkloosheidspercentages van boven de 30 procent. De regio Bratislava is goed voor zo'n 27 procent van de werkgelegenheid. De werkloosheid blijkt in beginsel vooral conjunctureel van aard te zijn. Door herstructurering van de grote staatsbedrijven raakten veel mensen hun baan kwijt. Tegelijkertijd stroomden veel jonge mensen in op de arbeidsmarkt. Vraag en aanbod sloten niet op elkaar aan en deze mismatch heeft geleid tot een langdurige structurele werkloosheid voor een groot deel van de werklozen. Vooral in Oost-Slowakije zijn veel mensen al sinds de val van het communisme werkloos. Hun arbeidsethos is verdwenen. Daarnaast neemt een groot deel van de etnische minderheid, de Roma, niet deel aan de reguliere arbeidsmarkt. Deze groep is vooral in het oosten en het zuiden van het land gevestigd. De komende jaren zal de werkloosheid naar verwachting verder dalen. Deze daling zal echter niet meer zo snel gaan als in de afgelopen jaren. Een deel van de structurele werkloosheid is moeilijk op te lossen; vooral de lager en niet-opgeleiden hebben moeite aansluiting te vinden op de veranderende arbeidsmarkt. Zo'n 26 procent van de werklozen zijn mensen die geen of een te lage opleiding hebben. De Slowaakse overheid is er veel aan gelegen de werkloosheid te laten dalen. De voorgaande regering Dzurinda heeft een groot aantal maatregelen doorgevoerd om de arbeidsmarkt flexibeler te maken. Zo had Slowakije gedurende een paar jaar de meest flexibele arbeidsmarkt in Europa. De nieuwe regering Fico, die sinds juli 2006 aan de macht is, is bezig de arbeidswetgeving te wijzigen om deze minder flexibel te maken.


Ondanks de hoge werkloosheid kampen bepaalde sectoren met een tekort aan goed opgeleid personeel. Voor de grote automobielproducenten is het moeilijk aan technisch personeel te komen. Hetzelfde geldt voor de IT-sector. Vooral het westen van het land heeft een tekort aan technische werknemers.

 
Marktsegmenten en koopkracht
Slowakije telt 5,4 miljoen inwoners en is hierdoor een kleine markt. Er zijn 2,1 miljoen huishoudens met gemiddeld 2,5 personen per huishouden. Ongeveer 12 procent van de bevolking woont in de regio Bratislava. Deze regio is de welvarendste regio van het land met de hoogste lonen, laagste werkloosheid en de meest ontwikkelde dienstensector.
Slowakije behoort tot de landen met de laagste koopkracht binnen de EU. De koopkracht bedraagt nog geen 60 procent van het gemiddelde van de 25 EU-lidstaten. Toch neemt de koopkracht de laatste jaren fors toe. Er bestaan sterke regionale verschillen in koopkracht. Het besteedbare inkomen van de bevolking in Bratislava en omstreken ligt veelal hoger dan in Centraal- en Oost-Slowakije. De nominale lonen zijn in 2005 met 7,4 procent gestegen; in de eerste helft van 2006 bedroeg de stijging 5,3 procent.